غذاهای سنتی، میراث فرهنگی و معنوی یک سرزمین محسوب می شوند. غذاهایی که ابتدا در روستاها و مناطق کوچک تهیه می شده و در گذر زمان در شهرهای بزرگ شکلی تکامل یافته تری پیدا کرده است. چه زیباست که این میراث ارزشمند همچنان باقی بماند و در لابلای غذاهای رنگارنگ مدرن امروزی به دست فراموشی سپرده نشود. غذاهای مشهد نیز از این قاعده مستثنی نیست و پیشینه و قدمتی دیرینه دارد. اگر می خواهید در سفر به مشهد غذاهای سنتی این شهر را امتحان کنید یا اینکه در خانه خود طبخ نمایید؛ با ما در این مطلب همراه باشید. در ادامه به معرفی غذاهای سنتی و اصیل مشهد و همینطور دسرهای خوشمزه این سرزمین زیبا می پردازیم.

همین حالا رزرو کنید: هتل های مشهد             هتل عماد مشهد                هتل فدک الزهرا (س) مشهد

معروف ترین غذاهای مشهدی

برای آشنایی با غذاهای سنتی مشهد در سفر به این شهر باید از صرف غذاهای تکراری که در همه شهرها یافت می شود از جمله؛ قورمه سبزی، جوجه کباب، خورشت قیمه و… دست بکشید و سراغ غذاهای محلی و سنتی مشهد را بگیرید. برای معرفی غذاهای مشهدی از معروفترین آنها شروع می کنیم.

شله مشهدی

در فهرست غذاهای سنتی مشهد شله مشهدی شماره یک را به خود اختصاص می دهد. این غذا یکی از سنتی ترین و قدیمی ترین غذاهای مشهدی است که مردمان این شهر به خوبی از عهده پختش بر می آیند. بهتر است قبل از معرفی شله مشهدی کمی از تاریخچه آن برایتان بگوییم. در حمله مغول ها به خراسان؛ مردم دچار قحطی و کمبود مواد غذایی شدند و برای اینکه بتوانند نذورات خود را ادا کنند یا اینکه غذایی آماده کنند هر آنچه از حبوبات، گندم، برنج و گوشت در خانه موجود داشتند با همیاری هم درون دیگ های بزرگ می ریختند و می پختند. در سال های بعد این غذا به نوعی تکامل یافته تر شد و اکنون به نام شله مشهدی شناخته می شود.

برای تهیه این غذای اصیل ابتدا حبوبات (لوبیا سفید، لوبیا قرمز، نخود، ماش، لوبیا چشم بلبلی) را حسابی می پزند تا نرم شود. گوشت را هم پخته و ریش ریش کرده، بلغور گندم و برنج را  هم در ظرفی جدا می پزند در نهایت حبوبات، گوشت، غلات و ادویه را با هم ترکیب می کنند. بعد از این مرحله به قول مشهدی ها نوبت “کمچه زدن” است. به این معنی که با کفگیرهای بزرگ دیگ ها را به قدری هم می زنند که مواد کاملا ترکیب شوند. سپس روی شعله می گذارند تا 12 ساعت شله مشهدی جا بیفتد. جالب است بدانید در هنگام سرو شله مشهدی روی آن خورشت قیمه می ریزند.

شله مشهدی

آش لخشک

آش لَخشَک از دیگر غذاهای مشهد است. در تهیه این آش از مواد زیادی استفاده نمی شود. جالب است بدانید در دستور اصلی این غذا حبوبات جایی ندارد. اما امروزه برای غنی تر شدن این آش به آن عدس نیز اضافه می کنند. لخشک به گویش زیبای گنابادی به معنای خمیرهایی است که به صورت پهن برش داده می شوند. برای تهیه این آش خوشمزه ابتدا سبزی آش را با عدس می پزند و در نهایت لخشک ها را به آن اضافه می کنند. باید گفت قوام اصلی این آش به دلیل استفاده از لخشک است. در نهایت نیز کشک، پیاز، نعناع و گلپر به این آش اضافه می شود.

آش لخشک

اشکنه قروت یا کال جوش

اشکنه قروت مشهدی نیز جزو غذاهای مشهدی است. این اشکنه قروت غذایی ساده و مقوی است که البته خیلی سریع هم آماده می شود. برای طبخ این غذا پیاز و سیر را تفت داده و گردوهای خرد شده را آن اضافه می کنیم بعد از آنکه گردو به روغن افتاد نعناح خشک شده را اضافه کرده و سپس کشک و ادویه را می ریزیم در نهایت به میزانی که می خواهیم اشکنه غلظت داشته باشد به آن آب اضافه می کنیم. به این ترتیب اشکنه شما آماده است.

اشکنه قروت

آش ماستی

آش ماستی یکی از آش های خوشمزه مشهد است که بدون روغن و بدون حبوبات طبخ می شود. این آش کاملا سرد سرو می شود و معمولا در سفره افطار و در فصول گرم سال طرفداران بیشتری دارد. برای طبخ آش ماستی اسفناج یا برگ چغندر را با رشته می گذاریم تا بپزد، بعد از پخت وقتی که کاملا خنک شد به آن ماست شیرین، نعناع و تر خرد شده و سیر رنده شده را اضافه می کنیم. جالب است بدانید که؛ مشهدی ها در کنار این غذا نیمرو یا کوکو سبزی نیز سرو می کنند.

آش ماستی

آش کوفته قلقلی مشهدی

آش کوفته قلقلی مشهدی از آن دسته غذاهای مشهد است که حتما پیشنها می کنیم امتحان کنید. برای طبخ این آش ابتدا برنج را با میزانی آب می گذاریم تا بپزد سپس سیر داغ را به آن اضافه کرده و گوشت هایی که با ترکیب پیاز و نمک به صورت قلقلی در آورده ایم به برنج اضافه می کنیم. بعد از 15 دقیقه اسفناج های خرد شده و سپس رشته و کشک را به آش اضافه می کنیم و در نهایت بعد از پخت با نعناع و پیاز داغ نوش جان کنید.

آش کوفته قلقلی مشهدی

خورشت ریواس

خورشت ریواس از گیاه ترش مزه ریواس تهیه می شود. گرچه این غذا در دیگر شهرهای ایران از جمله کردستان نیز طبخ می شود اما جزو غذاهای مشهدی نیز محسوب می شود. برای تهیه این خورشت خوشمزه گوشت گوسفندی را با میزانی پیاز می پزند سپس به آن نعنا و جعفری تازه و خرد شده را اضافه می کنند. پس از آن ریواس ها را تفت داده و به مواد قبلی اضافه می کنند. بعد از اینکه خوروشت جا افتاد غذا آماده است.

خورشت ریواس

ششلیک

ششلیک از غذاهای پر طرفدار مشهد است که البته چندان هم ارزان نیست. این غذای لذیذ با دنده های مزه دار شده گوسفندی طبخ می شود. پس از مزه دار کردن دنده ها، آن ها را روی آتش کباب می کنند و با نان و چاشنی های مختلف سرو می کنند. بهترین ششلیک مشهد را می توانید در رستوران برادران کریم نوش جان کنید.

ششلیک

یتیمچه

یتیمچه غذایی است که در شهرهای مختلف ایران نیز به روش هایی تقریبا متفاوت طبخ می شود. اما در تمام روش های پخت یتیمچه، گوشت جایی ندارد. برای پخت یتیمچه که از پر طرفدارترین غذاهای مشهدی است ابتدا پیاز و زردچوبه را تفت داده و سپس عدس را با مقداری آب به آن اضافه می کنیم. بعد از پخت عدس بادمجان هایی که به صورت حلقه حلقه سرخ کردیم را به عدس اضافه می کنیم و می گذاریم تا جا بیفتد. در نهایت در هنگام سرو روی یتیمچه را با کشک، نعناع و پیاز داغ تزیین می کنیم.

یتیمچه

پلو مخلوط مشهدی

پلو مخلوط از غذاهای مشهد است که طعم لذیذی دارد. این پلو معمولا در سفره میهمانی های مشهدی ها جایگاه ویژه ای دارد.  این پلو مانند پلوهای مخلوط دیگر یک مواد میانی دارد که لابلای برنج آبکش شده قرار می گیرد. برای تهیه مواد میانی پلو مخلوط مشهدی ابتدا باید گوشت تکه تکه شده را با مقداری پیاز تفت داده سپس رب اضافه کرده و بگذارید با مقداری آب بپزد. در ظرف دیگری مخلوطی از لوبیا سبز و هویج همراه با ادویه پلویی را تفت می دهیم و در پایان پخت گوشت به آن اضافه می کنیم و می گذاریم تا بپزند. در نهایت بعد از اینکه آب گوشت کاملا کشیده شد لابلای برنج آبکش شده قرار می دهیم. زعفران فراموش نشود.

پلو مخلوط مشهدی

رشته پلو

رشته پلو مشهدی که یکی از خوشمزه ترین غذاهای مشهد است را مردمان میهمانواز این شهر در روزهای نوروز بیشتر طبخ می کنند. گرچه باید گفت؛ رشته پلو غذایی ناآشنا برای دیگر شهرهای ایران نیست. اما جزو غذاهای سنتی مشهد نیز محسوب می شود. برای تهیه این غذای سنتی باید ابتدا رشته پلویی و برنج را با هم بپزید و آبکش کنید سپس لابلای آن گوشت قلقلی یا تکه های پخته شده مرغ، کشمش و ادویه هایی نظیر زعفران، دارچین و هل قرار دهید.

رشته پلو

ساطری پلو

ساطری پلو از غذاهای مشهدی است که بسیار شبیه به هویج پلو معروف است. با این تفاوت که در ساطری پلو کشمش می ریزند. ساطری پلو با ترکیب هویج رنده شده، گوشت چرخ شده (به صورت قلقلی)، پیاز، کشمش، زعفران، ادویه و کره تهیه می شود. بعد از آماده شدن مواد میانی آنرا لابلای برنج آبکش شده می ریزند. به این ترتیب یک ساطری پلوی خوشمزه طبخ می شود.

ساطری پلو

کباب برنجی خراسانی

کباب برنجی از دیگر غذاهای مشهد است. برای تهیه این غذا از گوشت چرخ کرده و برنج پخته شده استفاده می شود. به این شکل که گوشت چرخ کرده را با برنج و پیاز رنده شده حسابی مخلوط می کنند و سپس سماق، تخم مرغ و گشنیز به این مخلوط اضافه می کنند و در نهایت سرخ می کنند. امروزه می توان این نوع کباب را روی ظروف چدنی بدون روغن گریل کرد.

کباب برنجی خراسانی

عدس پلو خراسانی

عدس پلو غذایی کاملا شناخته شده در اقصی نقاط ایران است. اما این غذا در مشهد با کمی تفاوت پخته می شود. گوشت در پلو عدس مشهدی به شکل سنتی آن استفاده نمی شود. در عدس پلو مشهدی از میزان مناسبی برنج، عدس، زیره، پیاز داغ و زعفران استفاده می شود.

عدس پلو خراسانی

قورمه مشهدی

قورمه مشهدی غذایی چرب و لذیذ است که با نان محلی حسابی می چسبد. برای تهیه این غذای مشهدی ابتدا گوشت های تکه تکه شده را با مقداری آب می پزند (بدون پیاز) بعد از پخت گوشت ها در قابلمه دیگری (قابلمه های سنگی) با چربی گوسفندی سرخ می کنند و به آن فقط کمی زردچوبه و نمک اضافه می کنند. قورمه مشهدی را به شکل اصیل و روستایی آن به این ترتیب می پزند. اگر می خواهید یک قورمه مشهدی خوشمزه میل کنید رستوران هتل قصر طلایی مشهد انتخاب خوبی برای شما خواهد بود.

قورمه مشهدی

دسرهای خوشمزه مشهدی

در کنار معرفی غذاهای مشهدی نباید از معرفی دسرهای خوشمزه این شهر غافل شد. دسرهایی ساده اما مقوی که بعد از صرف غذا حسابی می چسبد و لذت از صرف غذا را تکمیل می کند. این دسرها دستور پخت آسانی دارند و به راحتی می توانید در خانه نیز تهیه نمایید.

دیگچه مشهدی

در تعریف دیگچه مشهدی باید گفت؛ این دسر از شناخته شده ترین دسرهای مشهد است که در هتل های مشهد در منوی دسر ها یا بوفه صبحانه به میهمانان ارائه می شود. در مراسم های مذهبی یا ماه رمضان نیز طبخ این دسر خوشمزه رایج است. این دسر از ترکیب، برنج نیم دانه، شکر، شیر، هل، کره و گلاب بدست می آید. جالب است بدانید که تفاوت این دسر با شله زرد این است که دیگچه مشهدی به شکل سنتی آن رنگ سفیدی دارد اما برای زیباتر شدن این دسر به آن زعفران نیز اضافه می کنند.

دیگچه مشهدی

کوکو شیرین

یکی دیگر از دسرهای خوشمزه این شهرکه در کنار غذاهای مشهد در سفره مشهدی ها می توان دید کوکوی شیرین است. کوکوی شیرین در واقع یک کوکوی سیب زمینی شیرین شده است. به این ترتیب که با سیب زمینی آبپز و تخم مرغ ابتدا یک کوکوی سیب زمینی آماده می کنیم. در نهایت روی آن شیره (شکر، گلاب، آب، زعفران، هل و دارچین) می ریزیم سپس روی کوکو را با مقداری خلال بادام و پسته خیس شده در گلاب تزیین می کنیم. اگر طعم سیب زمینی شیرین به مذاق شما خوش می آید پس دست به کار شوید.

کوکو شیرین

ماقوت یا مسقطی مشهدی

 گرچه ماقوت در دسته غذاهای مشهدی جا نمی گیرد اما دسر خوشمزه ای است که می توانید خیلی راحت و سریع آماده کنید. برای تهیه ماقوت مشهدی در یک ظرف آب سرد، نشاسته گل و شکر را مخلوط کرده تا به غلظت دلخواه برسد سپس زعفران، خلال بادام و گلاب را اضافه کرده و به هم می زنیم. بعد از 15 دقیقه ماقوت آماده است. نوش جان

ماقوت یا مسقطی مشهدی

چنگالی

چنگالی یک دسر شیرین و مقوی است که عصرانه خوبی در کنار یک استکان چای داغ محسوب می شود. برای تهیه چنگالی از روغن ارده کنجد، تکه های نان تافتون و سه شیره (خرما، انگور و توت) استفاده می شود. در صورت نبود سه شیره می توانید از شربت نبات یا شربت عسل نیز استفاده کنید.

 به این ترتیب که روغن ارده کنجد را در ظرفی ریخته داغ که شد تکه های نان را به آن اضافه می کنیم کمی که نان برشته شد به آن شیره را اضافه می کنیم. بعد از چند دقیقه چنگالی خوشمزه ما آماده است. جالب است بدانید که به دلیل اینکه در طبخ این غذا از دست برای مخلوط کردن تکه های نان با روغن ارده و شیره استفاده می شده به آن چنگالی می گویند.

به پایان معرفی غذاهای مشهد و دسرهای خوشمزه این شهرسیدیم. ناگفته نماند؛ که در مشهد یک ترشی خوش طعم نیز تهیه می شود. جالب است بدانید که؛ ترشی مشهدی به اسم سالاد مشهدی در میان بومیان معروف است. حلیم عدس مشهدی نیز جزو غذاهای سنتی مشهد است. در این نوشتار سعی ما بر آن بوده تا در معرفی غذاهای سنتی مشهد غذایی را از قلم نیندازیم. اما اگر شما هم تجربه صرف هر یک از غذاهایی محلی و سنتی مشهد را داشته اید؛ لطفا در زیر همین نوشتار با ما و دیگر همراهان سیتا به اشتراک بگذارید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.